Một số vấn đề về chuyển động đều
Trong các cấp chương trình vật lí,động học luôn được đề cập đến như một nội dung cơ bản và quan trọng .Các bài thi HSG ,động học cũng thường xuyên được nhắc tới.Tôi xin trình bày một số dạng toán ,hi vọng giúp HS thuận lợi hơn với các bài toán động học.Phần này xin đề cập tới các bài toán chuyển động đều.

Chú ý rằng lời giảI trong mỗi bài là không đầy đủ,chỉ nên hiểu là hướng dẫn cơ sở.

“Đường ai nấy đi”

Tiêu đề này muốn nói đến những vật chuyển động hoàn toàn độc lập ,dường như A và B
Chẳng có chút liên hệ gì với nhau nhưng thực ra đối tượng này là cơ sở dữ liệu của đối tượng kia,hoặc giai đoạn này là cơ sở cho giai đoạn kia.Ta xét một số bài toán ví dụ.

1)Hai xe máy cùng xuất phát từ A để về B với cùng vận tốc 40km/h.Sau khi đi được 1/4 quãng đường AB xe thứ hai tăng tốc thành 60km/h nên đã đến B trước xe thứ nhất 30 phút
Tính độ dài quãng đường AB.

Độ lệch thời gian là do sự thay đổi vận tốc trên quãng đường cuối S = 3/4AB
Ta có. S/40 = S/60 + 1/2 =>S = 60km => AB = 80Km.

2)Một người dự định đi bộ trên một quãng đường với vận tốc 5km/h.Sau khi đi được nửa đường thì người đó đi nhờ xe đạp với vận tốc 12km/h nên dã đến sớm hơn so với dự định
là 28 phút.Hỏi người đó đi bộ hết quãng đường đó trong bao lâu?

Gọi t(h) là thời cần tìm,độ dài quãng đường là 5t (km)
Vì độ lệch thời gian 28 phút = 7/15h là do sự thay đổi trên nửa sau quãng đường nên ta có
t/2 = 5t/(2.12) +7/15 => t = 1,06h = 1h36’

3)Một xe chuyển động đều từ A về B với vận tốc 15km/h.Một xe khác xuất phát muộn hơn 12 phút với vận tốc 20km/h và hai xe đã đến B cùng lúc.Tính độ dài quãng đường AB?

Ta có ngay AB/12 = AB/20 + 1/5 => AB = 12km.

4)Một xe đi từ A đến B cách nhau 60km dự định trong 2 giờ.Sau khi đi được 30 phút xe dừng lại nghỉ 15 phút .Hỏi sau khi nghỉ ,vận tốc của xe là bao nhiêu để đến B đúng dự định.
(36km/h)
5)Một xạ thủ bắn một phát đạn vào bia ở cách xa 510 mét.Từ lúc bắn đến lúc nghe thấy tiếng đạn trúng mục tiêu là 2s.Vận tốc của âm thanh truyền trong không khí là 340m/s.Tính vận tốc của đạn?
S = 510m , t = 2s, v = 340m/s.
Thời gian âm truyền trong quãng đường 510m là 510/340 = 1,5s
Thời gian đạn chuyển động từ lúc bắn đến lúc chạm mục tiêu là t’ = 2-1,5 = 0,5s
Vận tốc của đạn là v’ =S/t’= 510/0,5 = 1020m/s.

6)Một toa xe rộng 2,4mét đang chuyển động với vận tốc 15m/s theo phương ngang thì bị một viên đạn bắn xuyên qua theo phương chuyển động của nó,hai vết đạn trên hai thành xe cách nhau 6cm theo phương ngang .Tính vận tốc của đạn?

Thời gian xe chuyển động dược quãng đường S = 6cm = 0,06m là t